الشيخ الأنصاري ( مترجم وشارح : جمشيد سميعى )

25

رسائل شيخ انصارى ( فارسى )

2 - كسى كه به غير علم اعتماد و عمل كند در حقيقت به غير علم عمل كرده و ندامت دارد . پس : اعتماد به خبر مجرّد از قرائن ، جايز نيست . * مراد از عبارت ( فهى اخبار كثيرة تدلّ على المنع من العمل بالخبر الغير المعلوم . . . ) چيست ؟ اين است كه : از سنّت اخبار بسيارى داريم كه از عمل به خبرهاى غير معلوم الصدور نهى مىكنند مگر هنگامى كه همراه با قرائن معتبره باشند . لكن اين روايات خود بر دو دسته‌اند : 1 - برخى از آنها تصريح دارند به اينكه : حديث غير معلوم الصدور فاقد ارزش است . و خبر واحد مجرد از قرائن معلوم الصدور نيست ، پس خبر واحد مجرد از قرائن فاقد ارزش است . بنابراين : هر حديثى كه مقطوع الصدور است داراى ارزش است ، بدان عمل كنيد . 2 - برخى ديگر از اين روايات دلالت دارند بر اينكه معيار و ضابطهء شما در صحت و درستى روايات ، قرآن و سنت معتبره است ، لذا هر حديثى كه از ما به شما مىرسد ، آن را به كتاب و سنّت معتبره عرضه كنيد آنگاه : هر حديثى كه با كتاب و يا سنّت قطعيّهء نبويه و يا روايات قطعيه ما موافق بود ، آن را اخذ كرده بدان عمل كنيد و هر حديثى كه با كتاب و سنت معتبره موافق نبود ، مردود و باطل است و ما آن را نگفته‌ايم . * چرا ائمه هدى عليهم السّلام در تشخيص احاديث ، ما را به كتاب و سنّت معتبره حواله مىدهند ؟ زيرا دروغ‌پردازان و جاعلين حديث در آن عصر و يا اعصار بعدى ، احاديث بسيارى را جعل كرده و براى قبولاندن آنها و يا تخريب ائمه ، آنها را به ائمهء ما نسبت داده‌اند لذا ، ائمه به خاطر جلوگيرى از نفوذ خرافات و اغلاط و . . . و حفظ حريم اسلام از نقشه‌هاى طواغيت و دنياپرستان چنين معيارى را قرار داده و ما را بدان توجه داده‌اند . * به طور خلاصه بنويسيد جناب شيخ چه طوائفى از احاديث را به نقل از منكرين حجيت خبر واحد نقل نمود ؟ 1 - اخبارى كه از عمل به خبر غير علمى ( خبر واحد مجردى كه مقرون به قرينهء معتبره نيست ) منع و نهى مىنمايد . 2 - اخبارى كه دلالت دارد بر عدم جواز عمل به اخبار مأثوره‌اى كه از قرآن و سنت قطعى الصدور شاهدى برآن نباشد . 3 - اخبارى كه دلالت دارد بر طرح احاديثى كه با كتاب و سنت مخالف است و لو اينكه معارض نداشته باشند .